همکاری دانشگاه کاشان برای حفظ میراث عاشورایی منطقه

دکتر عالمی، رئیس دانشکده معماری و هنر دانشگاه کاشان، از برگزاری نشستی با حضور مهندس حسینعلی وکیل علی‌آبادی، نایب‌رئیس هیئت‌مدیره مؤسسه حامیان فرهنگ و تمدن کاشان، و جمعی از اعضای هیئت علمی این دانشکده خبر داد و گفت: در این نشست، راهکارهای همکاری دانشگاه و این مؤسسه برای شناسایی، ثبت، مستندسازی و پاسداشت میراث فرهنگی و آیین‌های عاشورایی منطقه کاشان بررسی شد.

مهندس وکیل علی‌آبادی در این نشست با تشریح اهداف و برنامه‌های مؤسسه حامیان فرهنگ و تمدن کاشان، بر ضرورت بهره‌گیری از ظرفیت علمی، پژوهشی و هنری دانشگاه در حفظ و انتقال میراث فرهنگی و آیین‌های عاشورایی به نسل‌های آینده تأکید کرد. وی با اشاره به جایگاه تاریخی و مذهبی کاشان به‌عنوان یکی از کانون‌های مهم تشیع، فعال‌سازی ظرفیت‌های فرهنگی و هنری این منطقه در زمینه ثبت و معرفی آیین‌های عاشورایی را ضرورتی مهم دانست.

وی همچنین با اشاره به خرید خانه تاریخی ابریشم چی در شهرستان کاشان، با عرصه‌ای به مساحت یک‌هزار مترمربع و زیربنای یک‌هزار و ۷۰۰ مترمربع، اظهار کرد: این بنا قرار است به موزه عاشورا تبدیل شود؛ مجموعه‌ای برای گردآوری، ثبت، مستندسازی، نگهداری و معرفی جلوه‌های گوناگون فرهنگ عاشورایی منطقه.

به گفته نایب‌رئیس هیئت‌مدیره مؤسسه حامیان فرهنگ و تمدن کاشان، دامنه فعالیت‌های پیش‌بینی‌شده برای این موزه تنها به آیین‌های تاریخی محدود نیست، بلکه ثبت و ضبط آیین‌های شفاهی، روایت‌ها، سنت‌ها و جلوه‌های معاصر فرهنگ عاشورا را نیز در گستره جغرافیایی منطقه، از زواره و میمه تا نراق، در بر می‌گیرد. این رویکرد می‌تواند زمینه‌ای برای شناسایی تنوع آیین‌های محلی، ثبت روایت‌های نسل‌های مختلف و مستندسازی تحول سنت‌های عاشورایی در گذر زمان فراهم آورد.

مهندس وکیل علی‌آبادی با دعوت از استادان، دانشجویان و هنرمندان دانشگاه کاشان برای مشارکت در این طرح، بر اهمیت تولید و گردآوری آثار هنری مرتبط با فرهنگ عاشورا تأکید کرد. وی از هنرمندان دعوت کرد آثار موجود خود را برای بررسی و ثبت در مجموعه موزه ارائه کنند یا با الهام از ظرفیت‌های تاریخی، فرهنگی و آیینی عاشورا، آثار تازه‌ای در حوزه‌های مختلف هنر خلق کنند.

در ادامه نشست، اعضای هیئت علمی دانشکده معماری و هنر دانشگاه کاشان نیز دیدگاه‌ها، پرسش‌ها و پیشنهادهای خود را درباره ابعاد مختلف طرح مطرح کردند. حاضران با تأکید بر ضرورت پیوند میان پژوهش دانشگاهی و نیازهای فرهنگی جامعه، ظرفیت‌های دانشکده را در حوزه‌هایی همچون معماری، فرش، صنایع دستی و باستان‌شناسی برای مشارکت در این طرح مورد توجه قرار دادند.

همچنین اعضای هیئت علمی پیشنهاد کردند موضوعات مرتبط با فرهنگ عاشورا و موزه عاشورا، متناسب با زمینه‌های تخصصی دانشجویان، در مسیر تعریف و هدایت پایان‌نامه‌ها و طرح‌های پژوهشی قرار گیرد. این رویکرد می‌تواند ضمن تقویت مطالعات علمی درباره آیین‌ها و هنرهای عاشورایی، به تولید اسناد، پژوهش‌ها و آثار ارزشمند برای استفاده در موزه نیز کمک کند.

دکتر عالمی، رئیس دانشکده معماری و هنر دانشگاه کاشان، در این باره گفت: دانشکده معماری و هنر با برخورداری از ظرفیت‌های تخصصی در حوزه‌های مختلف هنر و میراث فرهنگی، آمادگی دارد در چارچوب توانمندی‌های خود برای پیشبرد این طرح همکاری کند. هدایت پایان‌نامه‌ها و طرح‌های پژوهشی مرتبط و تشویق استادان و دانشجویان به مشارکت در تولید و مستندسازی آثار عاشورایی، از جمله زمینه‌هایی است که می‌توان در این همکاری دنبال کرد.

وی افزود: پیوند میان دانشگاه و نهادهای فرهنگی می‌تواند علاوه بر کمک به حفظ و معرفی میراث عاشورایی منطقه، زمینه بهره‌گیری از دانش تخصصی دانشگاه در حل مسائل فرهنگی و شهری کاشان را نیز فراهم کند.

در این نشست، بر امکان حمایت مالی مؤسسه حامیان فرهنگ و تمدن کاشان از برخی فعالیت‌های علمی، پژوهشی و هنری در چارچوب ظرفیت‌ها و امکانات مؤسسه نیز تأکید شد.

مهندس وکیل علی‌آبادی همچنین خواستار گسترش همکاری با دانشکده معماری و هنر دانشگاه کاشان در زمینه سایر مسائل و چالش‌های شهری شد و بر ضرورت ایفای نقشی فعال‌تر و مؤثرتر از سوی دانشگاه در شناسایی مسائل شهر و ارائه راهکارهای علمی و تخصصی تأکید کرد.

در پایان این نشست، حاضران بر ضرورت تداوم تعامل میان دانشگاه و مؤسسه حامیان فرهنگ و تمدن کاشان و بهره‌گیری از ظرفیت‌های متقابل برای پیشبرد اهداف فرهنگی و پژوهشی تأکید کردند. مقرر شد دانشکده معماری و هنر دانشگاه کاشان و مؤسسه، در چارچوب امکانات و توانمندی‌های خود، زمینه همکاری در حوزه شناسایی و ثبت میراث عاشورایی، هدایت پژوهش‌های دانشگاهی و تولید آثار هنری مرتبط را دنبال کنند.

این همکاری می‌تواند گامی مؤثر در پیوند میان دانشگاه، هنرمندان و نهادهای فرهنگی شهر کاشان باشد؛ پیوندی که با اتکا به دانش تخصصی و خلاقیت هنری، زمینه حفظ و بازآفرینی میراث عاشورایی و انتقال آن به نسل‌های آینده را تقویت می‌کند.